Sifon Ne İşe Yarar, Neden Tıkanır?
Sifon, lavabo veya evyenin altındaki kıvrımlı borudur. İçinde sürekli bir miktar su kalır; bu su, gider borusundan gelen kokunun eve yayılmasını engeller. Kıvrımlı yapısı kokuyu tutarken ne yazık ki ağır parçacıkların da burada çökmesine neden olur.
Banyo lavabolarında tıkanıklığın en sık sebebi saç ve sabun artığıdır. Mutfak evyesinde ise yağ, kahve telvesi, pirinç ve makarna gibi yemek artıkları öne çıkar. Sıcak yağ gidere döküldüğünde soğuyunca borunun iç yüzeyine yapışır ve diğer artıkları da tutmaya başlar.
Tıkanıklık Sifonda mı, Daha İleride mi?
İşe başlamadan önce sorunun yerini tahmin etmek zaman kazandırır:
- Yalnızca bir lavabo yavaş akıyorsa: Sorun büyük ihtimalle o lavabonun sifonunda ya da sifona yakın boru bölümündedir.
- Evdeki birden fazla gider aynı anda yavaşladıysa: Tıkanıklık ana hatta olabilir. Bu durumda sifonu sökmek sorunu çözmez.
- Başka bir giderden su geri geliyorsa: Örneğin lavabo boşaltılınca duş giderinden su çıkıyorsa ortak hat tıkanmış demektir.
Son iki durumda, özellikle apartmanlarda ana kolon söz konusuysa, bir tesisat ustasından ya da yönetimden destek almak en doğrusudur.
Gerekli Malzemeler
- Lastik pompa (vantuz)
- Kova veya geniş bir leğen
- Eski havlu ya da bez
- Lastik eldiven
- Eski bir diş fırçası veya şişe fırçası
- Gerekirse ayarlı pense (plastik somunları çizmemek için ağzına bez sarın)
- Yedek conta (eski conta yıpranmışsa)
1. Adım: Önce Pompayı Deneyin
Hafif tıkanıklıklar çoğu zaman pompayla açılır. Lavabonun taşma deliğini ıslak bir bezle kapatın; aksi halde oluşturduğunuz basınç oradan kaçar. Lavaboya pompanın lastik kısmını örtecek kadar su doldurun. Pompayı gider deliğine tam oturtun ve 10-15 kez kuvvetlice bastırıp çekin, sonra hızla kaldırın.
Su rahatça akmaya başladıysa birkaç dakika sıcak su akıtarak kalan artıkları gönderin. Akış düzelmediyse sifonu sökmeye geçin.
2. Adım: Sifonun Altını Hazırlayın
Dolap içindeki eşyaları boşaltın, zemine havlu serin ve kovayı sifonun tam altına yerleştirin. Sifonun içinde mutlaka bir miktar kirli su vardır; söktüğünüz anda bu su boşalacaktır. Eldivenlerinizi takmayı unutmayın.
3. Adım: Sifonu Sökün
Evlerde en sık iki tip sifon görülür:
- Şişe tipi (çanak) sifon: Alt kısmında elle sökülen bir hazne bulunur. Hazneyi saat yönünün tersine çevirerek açmanız yeterlidir. Tortunun büyük kısmı bu haznede toplanır.
- Boru tipi (U veya S) sifon: Kıvrımlı borunun iki ucundaki somunlar gevşetilerek boru tamamen çıkarılır.
Plastik somunlar genellikle elle açılır. Sıkışmışsa ayarlı penseyi ağzına bez sararak kullanın ve aşırı güç uygulamayın; plastik diş kolayca zarar görebilir.
4. Adım: Temizleyin ve Kontrol Edin
Söktüğünüz parçaları kovaya boşaltın. İçlerindeki tortuyu eldivenli elle ve fırçayla temizleyin, ardından başka bir lavabonun ya da küvetin üstünde sıcak suyla durulayın. Temizlik sırasında şunlara da bakın:
- Contalar: Sertleşmiş, çatlamış ya da şeklini kaybetmiş contalar sızıntı yapar. Bu durumda değiştirin.
- Duvar çıkışı: Sifonu çıkardıktan sonra duvara giden borunun ağzında birikinti varsa fırçayla ulaşabildiğiniz kadarını temizleyin.
- Gider süzgeci: Lavabo içindeki süzgeç veya pop-up tıpanın altında biriken saçları da temizleyin.
5. Adım: Geri Takın ve Sızıntı Testi Yapın
Parçaları söktüğünüz sırayla geri takın. Contaların yerine düzgün oturduğundan emin olun. Somunları elle sıkın, gerekirse çok hafif bir çeyrek tur daha verin. Aşırı sıkmak contayı ezer ve sızıntıya yol açabilir.
Lavaboya su doldurup birden boşaltın ve birleşim yerlerini kuru bir kağıt havluyla kontrol edin. Islaklık varsa ilgili somunu biraz daha sıkın ya da contanın oturuşunu düzeltin.
Kimyasal Gider Açıcılar Hakkında
Hazır gider açıcılar kolay görünse de dikkatli kullanılmalıdır. Ürün etiketindeki talimatlara mutlaka uyun, ortamı havalandırın ve eldiven kullanın. Farklı kimyasalları asla karıştırmayın; zararlı gazlar oluşabilir. Gider açıcı kullandıktan sonra sifonu sökecekseniz, içinde kalan suyun da kimyasal içerdiğini unutmayın. Mümkünse önce mekanik yöntemleri, yani pompa ve sökerek temizlemeyi tercih edin.
Ne Zaman Sifonu Değiştirmek Gerekir?
Bazı durumlarda temizlemek yerine yenisini takmak daha mantıklıdır:
- Plastik gövdede çatlak varsa
- Somun dişleri bozulmuş, sıkmaya rağmen sızdırıyorsa
- Sifon çok eski ve sürekli kötü koku yapıyorsa
- Lavabo veya bataryayı yenilerken görünümü de yenilemek istiyorsanız
Yeni sifon alırken lavabonun gider çapına ve duvar çıkışının konumuna dikkat edin. Altı açık lavabolarda görünür olan sifonun tasarımı da önem kazanır. Farklı modelleri sifon kategorimizde inceleyebilirsiniz. Banyonuzu baştan yeniliyorsanız lavabo modelleri ve lavabo bataryaları da işinize yarayabilir.
Tıkanıklığı Önlemek İçin Küçük Alışkanlıklar
- Banyo lavabosunda gider süzgeci kullanın ve haftada bir saçları temizleyin.
- Mutfakta kullanılmış yağı gidere dökmeyin; soğutup kapalı bir kapta atın.
- Tabakları yıkamadan önce yemek artıklarını çöpe sıyırın.
- Kahve telvesi ve çay posasını gidere göndermeyin.
- Ara sıra gidere bol sıcak su akıtarak hafif birikintileri yumuşatın.
- Şişe tipi sifonlarda birkaç ayda bir hazneyi açıp temizleyin.
Özetle
Lavabo sifonu tıkanıklığı çoğu zaman evde çözülebilecek bir iştir. Önce pompayı deneyin, sonuç alamazsanız kovayı yerleştirip sifonu sökün, temizleyin, contaları kontrol edip geri takın ve sızıntı testini yapmayı unutmayın. Birden fazla gider birlikte tıkandıysa ya da su başka giderlerden geri geliyorsa sorun ana hattadır; bu durumda bir tesisat ustasından destek alın.